คู่มือจัดงานศพ และ Check List

2. พิธีการอาบน้ำศพและแต่งตัว

ก่อนบรรจุโลง ญาติจะทำความสะอาดร่างกายศพเพื่อให้ดูดีที่สุดเปรียบเสมือนคนนอนหลับ

การแต่งตัว: มักใช้ชุดที่ผู้ตายชอบหรือชุดสุภาพ ในบางพื้นที่มีความเชื่อเรื่องการ “นุ่งผ้ากลับด้าน” (เอาด้านหลังมาไว้ด้านหน้า) เพื่อให้รู้ว่าไม่ใช่คนเป็น

การหวีผม: มีคติให้หวีไปข้างหน้าซีกหนึ่งและข้างหลังซีกหนึ่ง แล้วจึง หักหวีทิ้ง เพื่อสื่อว่าสังขารไม่เที่ยงและไม่ให้ผู้ตายห่วงหาอาลัย

พิธีรดน้ำศพ: มักจัดในช่วงเวลา 16.00-17.00 น. โดยรดน้ำที่มือขวาของผู้ตายเพื่อขอขมาและให้อโหสิกรรมต่อกัน

4. การสวดพระอภิธรรม

เป็นการสวดบทธรรมชั้นสูงเพื่ออุทิศบุญแก่ผู้ตายและเตือนสติผู้ที่ยังอยู่

ข้อแตกต่าง: ปัจจุบันนิยมนิมนต์พระ 4 รูปสวดเพียงจบเดียวเพื่อความสะดวกและประหยัด

 แต่ในบางภูมิภาคอาจนิมนต์พระทั้งวัดหรือสวดตามจำนวนเจ้าภาพ

ข้อห้าม: ตามความเชื่อโบราณห้ามทำอาหารที่มีเส้นยาว เช่น ขนมจีน เพราะเชื่อว่าจะทำให้มีคนตายติดต่อกัน (แต่ในเชิงปฏิบัติคือเพื่อความสะดวกในการรับประทาน)

6. การเก็บอัฐิและการอุทิศบุญ

ในวันรุ่งขึ้นจะมีการเก็บอัฐิ โดยมีการ “ปั้นหุ่น” วางชิ้นส่วนกระดูกเป็นรูปคนและทำพิธีบังสุกุลเป็น-บังสุกุลตาย (การกลับชาติ)

 จากนั้นจะนำอัฐิบางส่วนไปลอยอังคารเพื่อให้ผู้ตายร่มเย็นตามธาตุน้ำ

 และนิยมทำบุญครบ 7 วัน, 50 วัน และ 100 วัน ตามลำดับ

☐ การเตรียมการเบื้องต้น (ภายใน 24 ชม.)

[ ] แจ้งตายที่สถานีตำรวจหรือโรงพยาบาลเพื่อขอหนังสือรับรอง

[ ] ติดต่อสำนักงานเขต/อำเภอ เพื่อขอ ใบมรณบัตร

[ ] ติดต่อวัดเพื่อจองศาลาและกำหนดวันฌาปนกิจ (เลี่ยงวันพุธ/ศุกร์)

[ ] เลือกรูปถ่ายที่ดูดีที่สุดของผู้ตาย 1 รูป พร้อมใส่กรอบ

☐ พิธีรดน้ำศพและบรรจุโลง

[ ] เตรียมชุดโปรดของผู้ตายและผ้าแพรคลุมศพ

[ ] เตรียมน้ำอบไทย, กลีบดอกไม้, และขันรองน้ำรดศพ

[ ] เตรียมธูป (1 ดอกต่อแขก) และกระถางธูป

[ ] ติดต่อซื้อโลงศพและดอกไม้หน้าศพ

☐ พิธีสวดอภิธรรมประจำคืน

[ ] นิมนต์พระสงฆ์ 4 รูป (ผ่านเจ้าหน้าที่วัด)

[ ] เตรียมปัจจัยถวายพระและเครื่องไทยธรรม

[ ] จัดเตรียมอาหารว่างหรืออาหารกล่อง (Snack Box) สำหรับแขก

[ ] จัดเตรียมน้ำดื่มและผ้าเย็น

☐ วันฌาปนกิจศพ

[ ] นิมนต์พระเทศน์และพระสวดมาติกาบังสุกุล

[ ] เตรียมผ้าไตรบังสุกุลและผ้ามหาบังสุกุล (สำหรับประธาน)

[ ] เตรียม ของชำร่วย สำหรับมอบให้แขก

[ ] เตรียม ดอกไม้จันทน์

[ ] เตรียมมะพร้าวแก่ (สำหรับล้างหน้าศพ)

☐ วันเก็บอัฐิและหลังงาน

[ ] เตรียมโกศบรรจุอัฐิและผ้าขาว

[ ] เตรียมน้ำอบและดอกไม้โรยกระดูก

[ ] ติดต่อเรือสำหรับการลอยอังคาร (ถ้ามี)